Mesoamerikansk kronologi

Fra Wikipedia, den frie encyklopedi
Gå til: navigasjon, søk

Mesoamerikansk kronologi deler det førkolumbiske Mesoamerikas historie inn i ulike perioder, fra de tidligste tegna på sivilisasjon fram til kolonialperioden som starta med den spanske koloniseringa.

Periode År Viktige kulturer og byer
Tidsperiodene i Mesoamerikas historie
Paleo-indiansk 10&nbsp000–3500 fvt. Honduras, Guatemala, Belize, Iztapan
Arkaisk 3500–1800 fvt. Jordbruk, Tehuacán
Førklassisk / formativ 2000 fvt.–250 evt. Ukjent kultur i La Blanca og Ujuxte, Monte Alto-kulturen
Tidlig førklassisk 2000 fvt.–1000 fvt. Olmekerområdet: San Lorenzo Tenochtitlán; sentrale Mexico: Chalcatzingo; Oaxacadalen: San José Mogote. Mayaområdet: Nakbe, Cerros
Mellomførklassisk 1000 fvt.–400 fvt. Olmekerområdet: La Venta, Tres Zapotes; Zoqueområdet: Chiapa de Corzo; Mayaområdet: El Mirador, Izapa, Lamanai, Xunantunich, Naj Tunich, Takalik Abaj, Kaminaljuyú, Uaxactun; Oaxacadalen: Monte Albán, Dainzú
Sein førklassisk 400 fvt.–200 evt. Zoqueområdet: Chiapa de Corzo; Mayaområdet: Uaxactun, Tikal, Edzná, Cival, San Bartolo, Altar de Sacrificios, Piedras Negras, Ceibal, Rio Azul; sentrale Mexico: Teotihuacán; Golfkysten: den epi-olmekiske kulturen
Klassisk 200–900 evt. Klassiske mayasentre, Teotihuacán, zapotekerne
Tidlig klassisk 200–600 evt. Mayaområdet: Calakmul, Caracol, Chunchucmil, Copán, Naranjo, Palenque, Quiriguá, Tikal, Uaxactun, Yaxha; Teotihuacáns gullalder; zapotekernes gullalder; Bajíos gullalder.
Sein klassisk 600–900 evt. Mayaområdet: Uxmal, Toniná, Cobá, Waka', Pusilhá, Xultún, Dos Pilas, Cancuen, Aguateca; sentrale Mexico: Xochicalco, Cacaxtla; Golfkysten: El Tajín og Klassisk Veracruz
Avsluttende klassisk 800–900/1000 evt. Mayaområdet: PuucUxmal, Labna, Sayil, Kabah
Postklassisk 900–1519 evt. Aztekerne, tarascanerne, mixtekerne, totonakerne, pipilfolket, itzá, ko'woj, k'iche', kaqchikel, poqomam, mam
Tidlig postklassisk 900–1200 evt. Cholula, Tula, Mitla, El Tajín, Tulum, Topoxte, Kaminaljuyú, Joya de Cerén
Sein postklassisk 1200–1519 evt. Tenochtitlan, Cempoala, Tzintzuntzan, Mayapán, Ti'ho, Q'umarkaj, Iximche, Mixco Viejo, Zaculeu
Etter koloniseringa Fram til 1697 evt. Sentrale Petén: Tayasal, Zacpeten